Đốt sóng cao tần điều trị bướu nhân giáp là gì? Giải pháp không phẫu thuật

Đốt sóng cao tần (RFA) là phương pháp điều trị bướu nhân giáp lành tính và một số trường hợp ung thư tuyến giáp giai đoạn sớm được lựa chọn kỹ, sử dụng nhiệt lượng sinh ra từ sóng điện từ để phá hủy mô u mà không cần phẫu thuật mở, hạn chế xâm lấn và bảo tồn mô tuyến giáp lành.

Ít xâm lấn, không sẹo: Phá hủy bướu giáp lành bằng nhiệt từ sóng radio qua đầu kim siêu nhỏ, không phẫu thuật mở.

Bảo tồn tuyến giáp: Giữ tối đa mô lành, ít biến chứng, không cần nằm viện và hiếm khi phải uống thuốc hormon lâu dài.

Chỉ định: Dành cho bướu lành tính gây chèn ép/mất thẩm mỹ.

Hiệu quả: Khối u teo dần sau 6–12 tháng và cần tái khám định kỳ để theo dõi.

1. Cơ chế của phương pháp đốt Sóng Cao Tần RFA Tuyến Giáp

Đốt sóng cao tần (RFA) là phương pháp sử dụng nhiệt lượng từ sóng radio cao tần để làm teo khối bướu giáp lành tính qua một đầu kim siêu nhỏ mà không cần phẫu thuật.

Phương pháp RFA hoạt động dựa trên cơ chế sinh nhiệt:

• Cơ chế tác động: Bác sĩ đưa một đầu kim siêu nhỏ (kích thước tương đương ngòi bút) xuyên qua da cổ vào chính xác khối bướu dưới sự hướng dẫn của máy siêu âm.
• Dẫn truyền nhiệt lượng: Dòng điện xoay chiều với tần số cao truyền qua đầu kim sinh ra nhiệt lượng từ 60 – 100°C.
• Triệt tiêu khối bướu: Mức nhiệt này làm mất nước và gây hoại tử đông các tế bào u, từ đó khối bướu ngừng phát triển và teo nhỏ dần theo thời gian.

Đốt sóng cao tần (RFA) sử dụng nhiệt lượng từ sóng radio cao tần để làm teo khối bướu giáp

2. Trường Hợp Nào Nên Và Không Nên Đốt Sóng Cao Tần?

Đốt sóng cao tần RFA thường được chỉ định cho người có bướu nhân giáp lành tính, khối u gây chèn ép, ảnh hưởng thẩm mỹ hoặc nhân giáp hoạt động độc lập. Ngược lại, người mắc ung thư tuyến giáp, phụ nữ mang thai hoặc người có bệnh lý nền nặng cần được bác sĩ đánh giá kỹ và cân nhắc phương pháp điều trị phù hợp.

Trường hợp nên làm:

• Bướu nhân giáp lành tính: Đã xác nhận lành tính qua kết quả chọc hút tế bào bằng kim nhỏ (FNA).
• Khối u gây chèn ép: Khối bướu kích thước lớn gây chèn ép cổ, dẫn đến khó nuốt, nuốt nghẹn, vướng họng, khó thở hoặc khàn tiếng.
• Ảnh hưởng thẩm mỹ: Khối u phình to làm vùng cổ bị lồi ra, gây mất tự tin.
• Bướu nhân hoạt động độc lập: Nhân giáp nóng gây ra triệu chứng cường giáp nhẹ.

Trường hợp không nên/Cần cân nhắc:

• Khối u ác tính (Ung thư tuyến giáp): Các trường hợp ung thư giáp cần được bác sĩ đánh giá kỹ trước khi áp dụng phương pháp phù hợp.
• Phụ nữ đang mang thai: Cần hoãn thực hiện để đảm bảo an toàn cho thai nhi.
• Người có bệnh lý nền nặng: Bệnh nhân đang bị nhiễm trùng cấp tính hoặc rối loạn đông máu nghiêm trọng.

3. Ưu Điểm Vượt Trội Của Đốt Sóng Cao Tần RFA

Đốt sóng cao tần RFA có nhiều ưu điểm như ít xâm lấn, không để lại sẹo, bảo tồn mô tuyến giáp lành, giảm đau và nguy cơ khàn tiếng, thời gian thực hiện nhanh, đồng thời người bệnh thường không cần nằm viện. Đây là những lợi ích giúp người bệnh giảm ảnh hưởng đến sinh hoạt và rút ngắn thời gian hồi phục sau điều trị.

• Không để lại sẹo: Chỉ sử dụng một đầu kim siêu nhỏ xuyên qua da, không cần rạch da cổ nên không có sẹo dính mất thẩm mỹ.
• Bảo tồn mô tuyến giáp lành: Nhiệt lượng tập trung vào khối u, giúp hạn chế tổn thương mô giáp lành xung quanh. Nhờ đó, nhiều người bệnh có thể duy trì chức năng tuyến giáp mà không cần sử dụng thuốc bổ sung hormon lâu dài.
• Ít đau, hạn chế nguy cơ khàn tiếng: Phương pháp thường chỉ cần gây tê tại chỗ quanh tuyến giáp. Bác sĩ quan sát liên tục qua siêu âm để hạn chế tổn thương các cấu trúc lân cận, bao gồm dây thần kinh thanh quản, từ đó giảm nguy cơ khàn tiếng hoặc thay đổi giọng nói.
• Thời gian thực hiện nhanh: Kéo dài khoảng 30 – 40 phút.
• Không cần nằm viện: Sau khi đốt xong, người bệnh thường nghỉ ngơi theo dõi từ 1 – 2 tiếng và có thể ra về trong ngày nếu tình trạng ổn định.

4. So Sánh Phương Pháp Đốt Sóng Cao Tần RFA Và Phẫu Thuật

Bảng tổng hợp dưới đây giúp bạn nhanh chóng so sánh sự khác biệt giữa hai phương pháp điều trị bướu nhân giáp phổ biến hiện nay.

5. Quy Trình Đốt Sóng Cao Tần Bướu Nhân Giáp Chuẩn Y Khoa

Quy trình đốt sóng cao tần (RFA) điều trị bướu nhân giáp thường gồm 4 bước: Thăm khám – siêu âm – tư vấn, xét nghiệm – chọc hút tế bào FNA, tiến hành đốt sóng cao tần và theo dõi sau thủ thuật.

Bước 1: Khám – Siêu âm – Tư vấn

• Bác sĩ thăm khám, đánh giá triệu chứng và tình trạng sức khỏe của người bệnh.
• Siêu âm tuyến giáp để xác định vị trí, kích thước, đặc điểm nhân giáp và phân loại nguy cơ TIRADS; từ đó tư vấn phương án điều trị phù hợp.

Bước 2: Xét nghiệm – Chọc hút tế bào FNA

• Thực hiện các xét nghiệm cần thiết như chức năng tuyến giáp, công thức máu và đông máu theo chỉ định.
• Chọc hút tế bào bằng kim nhỏ (FNA) khi cần để đánh giá tính chất nhân giáp, xác nhận điều kiện điều trị RFA và loại trừ nghi ngờ ác tính trước thủ thuật.

Bước 3: Tiến hành đốt sóng cao tần RFA

• Bác sĩ sát khuẩn vùng cổ, gây tê tại chỗ và đưa điện cực RFA vào nhân giáp dưới hướng dẫn của siêu âm.
• Năng lượng sóng cao tần tạo nhiệt làm hoại tử mô nhân giáp có kiểm soát, giúp khối bướu giảm dần kích thước theo thời gian.

Bước 4: Theo dõi sau thủ thuật và tái khám

• Người bệnh được theo dõi tại cơ sở y tế để kiểm tra tình trạng đau, sưng vùng cổ, giọng nói và các dấu hiệu bất thường trước khi ra về.
• Tái khám, siêu âm định kỳ theo lịch hẹn của bác sĩ (3-6 tháng), nhằm đánh giá mức độ thu nhỏ nhân giáp và phát hiện bất thường nếu có.

6. Chăm Sóc Và Theo Dõi Sau Khi Đốt Sóng Cao Tần RFA

Sau khi đốt sóng cao tần RFA tuyến giáp, người bệnh cần duy trì chế độ ăn uống phù hợp, hạn chế vận động mạnh và tái khám theo lịch hẹn của bác sĩ. Việc chăm sóc và theo dõi đúng hướng dẫn giúp giảm cảm giác khó chịu sau thủ thuật, đồng thời đánh giá mức độ thu nhỏ của khối bướu theo thời gian.

• Chế độ ăn uống: Sau khi đốt RFA, bạn có thể ăn uống bình thường. Nên ưu tiên thức ăn mềm, nguội trong 1 – 2 ngày đầu nếu có cảm giác hơi vướng họng.
• Chế độ sinh hoạt: Tránh vận động quá sức hoặc xoa bóp mạnh vùng cổ trong vài ngày đầu.
• Tái khám đúng lịch: Đi kiểm tra siêu âm định kỳ theo hẹn của bác sĩ để theo dõi mức độ thu nhỏ của thể tích khối bướu.

7. Các Câu Hỏi Thường Gặp Về Đốt Sóng Cao Tần Tuyến Giáp (FAQ)

Đốt sóng cao tần RFA có đau không?

Trong quá trình thực hiện, bác sĩ sẽ tiêm gây tê cục bộ vùng cổ nên người bệnh thường chỉ cảm thấy đau hoặc khó chịu ở mức độ nhẹ. Sau khi hết thuốc tê, một số người có thể cảm thấy hơi tức hoặc đau nhẹ vùng cổ và triệu chứng này thường giảm dần trong vài ngày.

Bướu giáp có teo ngay lập tức sau khi đốt không?

Khối bướu không teo biến mất ngay tức thì mà sẽ giảm thể tích từ từ theo thời gian. Mức độ thu nhỏ phụ thuộc vào kích thước, cấu trúc khối bướu và đáp ứng điều trị của từng người. Sau 6 – 12 tháng, nhiều trường hợp có thể giảm đáng kể thể tích bướu, tuy nhiên kết quả không giống nhau ở tất cả người bệnh.

Đốt sóng cao tần tuyến giáp có bị tái phát không?

Bướu nhân giáp sau khi đốt sóng cao tần tuyến giáp vẫn có khả năng tái phát, nhưng tỷ lệ này khá nhỏ, chỉ khoảng <5%, phụ thuộc vào kích thước khối u và quá trình thực hiện của bác sĩ đã đốt hết mô u sống hay không. Vì vậy, người bệnh cần siêu âm theo dõi định kỳ để đánh giá thể tích bướu và phát hiện sớm những trường hợp cần điều trị bổ sung.

Chi phí đốt sóng cao tần RFA có đắt không?

Chi phí RFA phụ thuộc vào kích thước u, số lượng nhân giáp và cơ sở y tế thực hiện. Mặc dù chi phí ban đầu có thể cao hơn một số phương pháp phẫu thuật, nhưng người bệnh có thể giảm được chi phí nằm viện và thời gian nghỉ việc nhờ thời gian hồi phục ngắn hơn.

Bạn đang gặp các vấn đề về bướu nhân tuyến giáp?

Bệnh viện Đa khoa Hồng Hà là địa chỉ chăm sóc sức khỏe đa chuyên khoa tại Hà Nội, với đội ngũ bác sĩ giàu kinh nghiệm, tận tâm trong thăm khám và điều trị.

Đội ngũ chuyên môn có ThS.BS Nguyễn Tiến Sơn – Giám đốc Bệnh viện Đa khoa Hồng Hà và ThS.BS Nguyễn Văn Thìn – bác sĩ chuyên khoa Nội, cùng phối hợp hướng tới mục tiêu chăm sóc sức khỏe toàn diện cho người bệnh.

Đối với các trường hợp bướu nhân tuyến giáp, người bệnh cần được thăm khám, siêu âm và đánh giá kỹ lưỡng để lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp. Đốt sóng cao tần RFA là một trong những phương pháp ít xâm lấn có thể được cân nhắc khi đáp ứng chỉ định chuyên môn.

Thông tin liên hệ Bệnh viện Đa khoa Hồng Hà:

• Địa chỉ: 16 Nguyễn Như Đổ, Hà Nội.
• Hotline: 1900 633 988.
• Website: https://benhvienhongha.vn/